“Ik weet dat dit is wat ik als vrouwelijk leider de wereld in te brengen heb.”

Karin den Hollander, oprichter Stiefacademie: “Aan de tintelingen in mijn lijf wist ik welk pad ik te volgen had en wat ik in de wereld moest brengen”.

Het was een zonnige vrijdagmiddag in juni dat ik de Graduation Ceremony van Monique de Bree bijwoonde. Ze had het al maanden over jou en over The Women’s Leadership Program en ik was eerlijk gezegd ontzettend nieuwsgierig geworden. Wie waren die vrouwen waar mijn beste vriendin zo’n persoonlijke reis mee aan het maken was? Toen ik daarbuiten in de tuin zat te luisteren naar hun indrukwekkende speeches raakte ik zo geïnspireerd. Die verhalen deden echt wat met mij. Het hele weekend trilde ik nog na en wist ik dat ik op een kruispunt stond.

Een paar weken hiervoor, op 23 mei, verscheen mijn tweede boek ‘De mijne zijn de liefste’ (dat ik samen met Magda Hengst schreef). Een boek waarin we de Stiefcirkel als model introduceren om de ingewikkelde onzichtbare dynamieken binnen samengestelde gezinnen weer te geven. Jaren daarvoor heb ik mijn visie al ontwikkeld voor het oprichten van de ‘Stiefacademie Nederland’. Ik had de domeinnaam in 2014 al geregistreerd. Maar elke keer dacht ik ‘eerst moet het boek af’. En nu was het boek “De mijne zijn de liefste” er. De eerste druk zelfs al uitverkocht! Dit betekende dat ik klaar was om mijn visie tot leven te brengen! Maar… ik was er niet klaar voor. Ik kwam niet verder. Ik was moe, zat nog met mijn hele systeem in een pittige baan. Ik ben iets van negen jaar met dit boek en mijn visie bezig geweest. De laatste vijf jaar volop. Duizenden uren heb ik erin gestopt. En dat weekend besliste ik iets wat mijn lichaam al lang wist. Dit groter maken en mijn baan blijven doen, dat gaat niet. Ik raak uitgeput. Nu kan ik twee dingen doen, ik kan het boek in de kast leggen en zeggen ‘joh, ik heb ooit een mooi boek geschreven’. Of ‘ik ga dit groot maken; ik ga er vol voor, want ik heb een missie’. Aan de tintelingen in mijn lijf wist ik welk pad ik te volgen had. Ruimte maken voor wat ik in de wereld in moet brengen. Want dit durf ik wel te zeggen, zo’n boek bestaat nog niet. Zelfs niet in Amerika. 

Direct de maandagochtend die volgde, zat ik bij mijn directeur, met kloppend hart en tranen in mijn ogen, en zei ik mijn baan op. Dit vonden we allebei heel erg moeilijk. We waren zo’n goed team. En tegelijkertijd ging zij ook achter mij staan: ze vond het zo stoer dat ik voor mijn visie en ondernemerschap ging staan dat ze vervolgens een soort van Raad van Advies heeft opgezet als mijn afscheidsgeschenk. Met wie ik mijn visie, mijn successen en mijn worstelingen openlijk kan delen.

Breuk op breuk

Wat mij aan het hart gaat, zijn de kinderen die in hun jonge leven een breuk in hun thuis hebben ervaren. Door een scheiding of het overlijden van een van de ouders. Ze hebben in hun jonge jaren iets heftigs doorgemaakt. Veel van deze kinderen komen in een nieuw gezin of zelfs in twee nieuwe gezinnen wanneer beide ouders een nieuwe relatie aangaan. Een samengesteld gezin is ingewikkeld. De relatie met stiefouders en -kinderen is complex. Dat legt grote druk op de nieuwe relatie. Deze kinderen komen dan ook vaak in een nieuw gezin met opnieuw worstelende ouders. Waarvan twee op de drie samengestelde gezinnen ook weer uit elkaar gaat (het dubbele percentage ten opzichte van ‘eerste huwelijken’!). Kortom, hun opgroeien wordt bepaald door breuk op breuk. Dat is toch verschrikkelijk? Kinderen leren het hechten van hun ouders. Hoe moeten zij nu leren over liefde en over een duurzame relatie?

“Kinderen leren het hechten van hun ouders. Hoe moeten zij nu leren over liefde en over een duurzame relatie?”

Kinderen kunnen uit liefde voor hun ouders zoveel dragen

Het is pas sinds kort dat ik me realiseer dat ik dit werk echt voor de kinderen doe. Mijn ingang verloopt wel via de ouders en de hulpverleners. Maar ik kan het niet aanzien wanneer een kind naar de jeugdhulpverlening wordt gestuurd omdat het te druk is, onhandelbaar is of slecht luistert. En we dan alleen met het kind aan de slag gaan. Alsof er aan het kind iets gefixt moet worden! Terwijl die de onrust van het hele systeem in zijn of haar lichaam draagt. En daar in het gedrag uiting aan geeft. Kinderen kunnen uit liefde voor hun ouders zoveel dragen. Zelfs als hun ouders niet de juiste dingen doen dan kan een kind nog denken “als jij maar gelukkig bent mama/papa”.

Wat ik met de Stiefacademie wil bereiken is dat het voor iedereen veel bekender wordt wat het hele systeem voor impact op het kind heeft. Met het hele systeem bedoel ik de beide gezinnen, hoe de ex-partners met elkaar omgaan, de relatie met de stiefouders, eventuele stiefbroers en -zussen, nieuwe halfbroers- en zussen, bonus opa’s en oma’s, het heen-en-weer-gereis tussen huizen. Mijn missie is dat ouders, stiefouders en hulpverleners vanuit dit hele systeem leren te kijken. Een samengesteld gezin is wezenlijk anders dan een traditioneel gezin. We moeten in de maatschappij echt met z’n allen anders leren kijken. Het gaat om meer mensen dan alleen die in één  huis bij elkaar wonen. Het ziet er aan de buitenkant misschien uit als een gezin, maar dat ís het niet. In alle harten van de bewoners leven ook andere personen en is er ook veel gemis. Tegelijkertijd is het ook een rijk systeem vol ervaringen. Daar krijgen kinderen en het hele stiefsysteem toegang tot als zij met elkaar ook het verlies accepteren van dat wat er niet meer is. Het gaat om het insluiten van alles wat er is. Dus ook het afscheid, het verdriet en het gemis. Het is zo belangrijk voor de emotionele ontwikkeling van kinderen dat dit alles er mag zijn. De hechting werkt door in de rest van je leven. Was je welkom? Waren je diversiteit aan emoties welkom? Werden je behoeften gezien? Een hele uitdaging voor de ouders en stiefverzorgers in het systeem om binnen de uitdagingen hier ook goed oog voor te hebben. Daarom is het ook belangrijk dat er hulp is voor de ouders en dat de hulpverleners ook systemisch gaan kijken. Zo vaak wordt het ook vanuit de hulpverlening nog bekeken als een ‘gezin’. Dat er veel onzichtbare dynamieken op het systeem staan die het gedrag van de kinderen bepalen is nog niet bij regulier hulpverlenend Nederland doorgedrongen. Ik heb een klein onderzoekje gedaan onder heel wat hulpverleners aan de hand van twee simpele vragen:

  1. Kom je veel stiefproblematiek tegen in je werk? Antwoord: ja!
  2. En heb je er in je opleiding (psychologie, (ortho)pedagogiek, maatschappelijk werk) ook les in gehad hoe anders die is dan een kerngezin? Antwoord: Nee! 

Er is dus nog veel te doen. Nederland heeft een kennisachterstand, en daar gaat mijn missie over.

Het stiefsysteem is ook een rijk systeem vol ervaringen.

Als het om insluiten gaat, mag het ook gaan, naast de moeilijkheden en uitdagingen, om de dingen die goed gaan. Samen moeilijkheden overwinnen als partners, kan ook juist erg verbinden en een helende ervaring geven. Een sterk voorbeeld voor kinderen die in deze omgeving opgroeien. Een stiefverzorger (wij geven er die naam aan in het boek) kan ook een heel veilig nieuwe hechtingsfiguur zijn voor een kind; een extra rolmodel in het leven van een kind. Een kind leert in een stiefsysteem veel als het gaat om het aangaan van nieuwe diverse sociale verbindingen.

Mijn boodschap met de Stiefacademie is in de eerste plaats dat we niet heel hard hoeven te werken om naar de buitenkant een fantastisch plaatje te laten zien. Het is ingewikkeld en wanneer we dat erkennen kunnen we er ook mee werken. Ik vind het ook belangrijk dat mensen die niet in een samengesteld gezin leven zich dit realiseren. Zij kunnen echt nog zeggen “je wist toch waar je aan begon? Je wist toch dat hij kinderen had?” En dus mogen we het ook niet meer moeilijk vinden. Van mij mogen we hier echt wat in ontspannen. 

De relatie met mijn stiefmoeder was belangrijk voor me

Op dit moment volg ik weer een opleiding bij Phoenix (waar ik geleerd heb systemisch te kijken) en op een ochtend na een trainingsdag, kwam er een diep verdriet naar boven die ging over mijn ‘stiefmoeder’ die nu niet meer in mijn leven is. Ik ben mijn moeder verloren op mijn 17de, ze was 41. Na diep droevenis kwam mijn stiefmoeder in ons leven en bracht lichtheid. Ik vergelijk haar wel eens met Maria uit de film ‘De sound of music’. Ook zij bracht weer vrolijkheid in een rouwend gezin. En ik kon me tot haar/de vriendin van mijn vader verhouden. Wilde ook dennenappels op haar stoel leggen als zij op de plek van mijn moeder ging zitten, maar ik ben vooral van haar gaan houden en heb van haar mogen leren. Ik vond haar zo mooi vanbinnen en vanbuiten, vond het zo’n goede keus van mijn vader. Ik hechtte me aan haar. Ze voelde veilig in een tijd waar veel onveiligheid aan vooraf ging. En zij hield ook van mij. Maar helaas, na een paar jaar gingen zij en mijn vader uit elkaar. Ik had dat als feit aan te nemen en gedroeg me daar ook naar (en richtte me daarin weer op mijn vader). We schreven elkaar een brief ter afscheid die zij ondertekende met ‘je ex-stiefmoeder’. Ik geloof niet dat ik er destijds om gehuild heb. Maar nu, op deze ochtend tijdens mijn opleiding, voelde ik wat voor impact het op me heeft gehad. Die huilbui, waarbij ik het verlies van een belangrijke vrouw in mijn leven voor het eerst echt heb toegestaan te voelen. Ik heb nu de pijn, de rouw, het verlies vanuit mij als het kind gevoeld. Ik heb deze ervaring, de pijn van het verlies van mijn stiefmoeder van wie ik ben gaan houden, recent pas geïnitieerd in kracht en wijsheid. Die wijsheid en liefde, voor mijn moeder, vader en stiefmoeder, neem ik nu met mij mee in mijn werk voor de stiefkinderen.

Wil je Karin een persoonlijk berichtje sturen? Mail haar dan op:  karin@stiefacademienederland.nl

Website: www.stiefacademienederland.nl

Haar boek “De mijne zijn de liefste”, over dynamieken in samengestelde gezinnen en hoe we kinderen hierin kunnen begeleiden.

Happinez Interview

Leiderschapscoach Carla Clarissa ontwikkelde de ‘Journey to Wholeness’, een reis voor vrouwelijke leiders die hen helpt hun vrouwelijke krachten te omarmen en in te zetten in hun leiderschap.

Happinez, nr 2- 2019

“Zet liefde in als kracht”: mijn interview in Happinez. Een persoonlijk verhaal over mijn eigen reis naar heelheid, wanneer ik zelf stopte met mij aan te passen, en waarom een gezonde, liefdevolle relatie met je lichaam zo belangrijk is voor authentiek leiderschap.

Wil je meer weten over hoe ik vrouwen hierin coach? Mijn leiderschapsprogramma ‘The Women’s Leadership Program” draait om deze reis naar heelheid. Twee keer per jaar, in het voor- en najaar, heb je de kans om mee te doen aan wat het meest transformerende programma voor vrouwelijke leiders wordt genoemd!

Ik heb de stap gemaakt van de ratio naar het hart

Helen Jong, partner bij Stanton Chase, is een powervrouw die ondanks alle hectiek nooit de aandacht voor de mens verliest. Ze heeft een lange carrière in topfuncties achter de rug en richt zich – na een tijd van vallen en opstaan – op mensen en verbinding op de werkvloer.  “Pas later ben ik gaan inzien hoeveel ik van mijn moeder kon leren.”

Wat was je droom als kind? 

“Ik wilde indruk maken op mijn vader die in het bedrijfsleven werkte. Dus wilde ik ‘directeur’ worden, wat ik op mijn een-en-dertigste ook werd. Ik wilde geen ‘directrice’ genoemd worden, dat klinkt zo kostschoolachtig, maar ‘directeur’. Hoofdzakelijk donkere kleuren droeg ik in die tijd, en uitsluitend pakken, als een harnas waarin ik mij stevig voelde. Ik had aanzien en verdiende goed, alles paste in dat mannelijke beeld van een succesvol leven. Naast mijn vader had ik weinig voorbeelden in mijn omgeving, dus zocht ik het allemaal zelf uit. Vond ik stoer, die voorvechtersrol: ik ging het wel zelf uitvogelen. En mijn vader, die was supertrots.”

Hoe gaf je leiding? 

“De eerste periode volgde ik het mannelijk leiderschapsmodel. Voornamelijk omdat ik alleen mannen in directeursfuncties kende. Voor iedereen, mannen en vrouwen, geldt: je moet een voorbeeldrol willen vervullen, voor een groep kunnen staan, op de bres willen springen. Dat deed ik toen en nog steeds. Inspireren en motiveren kwamen pas later. In het begin wilde ik vooral controleren en managen. Het ging om processen, winst, groei en de cijfers. Later ontdekte ik het belang van de menselijke factor en dat mensen veel makkelijker het beste van zichzelf laten zien als ze gezíen worden op hun werk en als ze je laat zijn wie ze zijn. Dat betekent loslaten in plaats van controleren. Vrouwelijke leiders denken meer na over verbinden en welke verschillende talenten er nodig zijn of wat er mogelijk is met de aanwezige talenten. Vrouwen zijn niet als eerste gericht op het domineren van anderen, maar op samenwerken met anderen. Ze zijn vloeiender in beslissingen nemen, denken minder rechtlijnig. Vrouwelijk leiderschap gaat veel meer over verbinding, samenwerken en luisteren naar mensen.” 

‘Vrouwen zijn niet als eerste gericht op het domineren van anderen, maar op samenwerken met anderen’ 

Je werd niet meteen leidinggevende. Hoe was je pad daarnaartoe? 

“Het begon op het gymnasium, met bètavakken. Ik was ook goed in talen en dat bood allerlei carrièrekansen, maar ik koos voor de studie biomedische wetenschappen aan de Rijksuniversiteit in Leiden en deed daarna een MBA-kopstudie aan de Erasmus universiteit. Hierna volgde een carrièrepad bij verschillende bedrijven. Eerst Shell, daarna de management consultancy kantoren Arthur D. Little en A.T. Kearney. Ik werkte hard volgens de heersende kantoorcultuur en genoot daar volop van: waarom minder werken als je heel veel kan leren? Toen kwam het moment dat ik moeder werd en geen goed idee meer vond om van zeven uur ‘s ochtends tot één uur ’s nachts te werken. Ik solliciteerde voor de functie van managing director bij een Brabants familiebedrijf waar bussen werden omgebouwd voor taxivervoer van ouderen, gehandicapten en schoolkinderen en waar wel meteen gevraagd werd wanneer een tweede kind gepland was? In concurrentie met twee mannen werd ík aangenomen: ‘We denken dat je wel goed met een tweede zwangerschapsverlof kunt omgaan’. Voor het eerst ging ik leidinggeven. Aanvankelijk wilde ik met iedereen rekening houden, maar na een tijd realiseerde ik me dat ik richting en duidelijkheid moest geven.” 

Vervolgens kwam ik voor een Nederlands biotechbedrijf terecht in de ‘harde’ verkoop van intellectual property aan big farma en ging ik vooral jagen, werd ik een dealmaker. Ik vond dat erg leuk en vloog de hele wereld over; van Tokyo tot San Francisco. Drie kinderen had ik inmiddels. Door het vele reizen stond het gezinsleven onder druk. Bij mijn volgende werkgever Vopak was ik wereldwijd verantwoordelijk voor efficiencyprojecten. Ik gaf leiding aan jonge jongens (weinig meisjes), trainees en allerlei teams. Daar kwam langzaam maar zeker de omslag.” 

Welke omslag? 

“In stijl van leiding geven. Ik had een andere rol: ik was meer programmadirecteur bij Vopak dan algemeen directeur zoals voorheen. Het begon meer over mensen en samenwerking te gaan en minder alleen over cijfers. Ook in mijn laatste functie als directeur bij Eurofins is het contact met teamleiders steeds belangrijker geworden. Ik heb vooral hard aan een vertrouwensband gewerkt en wil mijn kennis delen vanuit gelijkwaardigheid, niet als dominante (alpha)baas. Het besef ontstond: waarom zou je je boven anderen moeten stellen en je wil opleggen om doelen te bereiken? Je kunt ook luisteren en zien wat anderen in te brengen hebben. Intuïtie is daarbij heel belangrijk en precies die had ik vaak weggedrukt.” 

Wat bracht die omslag bij jou teweeg? 

“De omslag kwam in stappen. “In mijn consultancytijd ben ik hard tegen de muur gelopen. Ik was continu bezig met ‘vlaggen’: zien jullie wel wat ik gedaan heb? Dat competitieve gedrag vonden ze daar niet zo tof. Hierdoor heb ik geleerd meer te vertrouwen op mezelf en op anderen. Het staat júist sterk om anderen te laten stralen! In mijn functies bij Eurofins heb ik het enorme effect gezien van mensgericht, dienend leiderschap op medewerkerstevredenheid. Maar misschien wel het belangrijkste dat mijn wereldbeeld heeft veranderd, is, dat ik moeder geworden ben. Mijn kinderen leren me bescheiden te zijn en ook naar hen te luisteren, ze herinneren me er elke dag aan waar het om draait: om de zorg voor anderen en in het geval van de kinderen – om de zorg voor hén!”

Welke rol speelde je moeder in je leven en carrière? 

“Pas later ben ik gaan inzien hoeveel ik van mijn moeder kon leren en heb geleerd. Pas nu zie ik hoe sterk en veerkrachtig ze is. En positief en energiek. Girlpower is lang ondergewaardeerd. Dat was mij vroeger bij mijn moeder ook niet opgevallen, nu waardeer en bewonder ik die. Ze was mijn moeder die altijd thuis was, de was deed, heerlijk voor ons kookte en vrijwilligerswerk deed voor de Zonnebloem. Ik heb haar nooit als voorbeeld voor mijn werkleven gezien. Ik vind het jammer dat zij nooit haar talenten buitenshuis heeft kunnen ontwikkelen. Als zij niet de zorg voor ons op zich had genomen, was ze waarschijnlijk een succesvolle zakenvrouw geworden. Ik weet het zeker, hoewel ik dit nog nooit met haar heb besproken. Haar vader en broers waren en zijn ook succesvolle ondernemers.”  

Mijn moeder werkte in Hong Kong als directiesecretaresse bij de ABN-bank. Op haar 29ste kwam ze naar Nederland. Ze leefde de eerste jaren in een isolement door de taalbarrière en ik denk dat ze het daarom extra fijn vond voor ons te zorgen. Van haar heb ik mijn veerkracht. Je kunt niet alle wedstrijden winnen, dat heb ik inmiddels ondervonden en dan is het belangrijker dat je leert om snel op te staan na tegenslag, je verlies te pakken en door te gaan met iets waar je wel mee verder kan.”  

‘Het is belangrijk te leren om snel weer op te staan na tegenslag’

Hoe kom je sterker uit de tegenslagen zonder te verharden?  

“Waarom verharden? We maken allemaal fouten en verliezen weleens een wedstrijd. Dat moet je goed doorleven, zodat je erop kunt reflecteren. Dankbaar zijn voor wat je ervan hebt kunnen leren. Ik heb vertrouwen in het goede en in mijn eigen kunnen. En dat er altijd weer goede dingen op mijn pad komen.”  

Vroeger had je geen echte rolmodellen. Heb je nu een voorbeeld? 

“Eerlijkheid duurt het langst. Je moet eerlijk zijn naar alle pijlers die je bedrijf dragen – dus ook de medewerkers en een leefbaar milieu. Ik kan respect hebben voor leiders die daarvoor durven opkomen; een leider zoals Paul Polman, CEO van Unilever is daar een voorbeeld van.” En ik zie nu dat mijn moeder ook een belangrijk rolmodel is en is geweest.

Je hebt een lange lijst ervaringen. Waarop richt je je nu? 

“Na vijf directiefuncties wil ik me gaan richten op executive search, headhunting. Mijn internationale kennis van de industrie en werkervaring als directeur komen van pas, net als mijn intuïtie en nieuwsgierigheid naar kandidaten. Wat ik graag en goed doe is verbinden met anderen en nu vóór anderen om de juiste directeur te vinden. Dat wil ik doen als Diversity & Inclusion specialist en met een focus op de industriesectoren Aerospace en Defensie, Automotive, Ports & Infrastructuur, Industrial Equipment en ook voor Healthcare.

Ik denk dat ik heel goed directeuren kan vinden die ‘purposeful leadership’ brengen: inspirerend willen leidinggeven. Directeuren die meer doen dan alleen op cijfers sturen. Die niet bang zijn om een ander te laten stralen. 

De mooiste leiders zijn moedig en mensgericht’

Je zoekt dus moedige bestuurders?  

“Precies. Moedige en mensgerichte bestuurders. Ik heb de stap gemaakt van de ratio naar het hart. Je kunt je intelligentie en kracht inzetten om op de bres te springen voor vrijheid en gelijkheid op de werkvloer. De mooiste leiders zijn mensgerichte, dienende leiders en dat is wat ik voor mijn toekomstige klanten wens: bescheiden en tegelijk moedige leiders die met ratio en hart een bedrijf besturen en daarmee enorm veel waarde toevoegen.”

Hoe kom je aan dat enorme doorzettingsvermogen?

“Dat heeft met mijn drive te maken, ik heb veel energie. En ook dat mijn vader zei dat wij harder moeten werken dan anderen. Ik kan mij daarom gemakkelijk verplaatsen in mensen die anders zijn en wil hen graag een kans geven, de weg voor hen openen. Lange tijd wilde ik precies hetzelfde zijn als ‘anderen’. Zo had ik logopedielessen om mijn Limburgse accent weg te werken. Maar ik heb geleerd mezelf oké te vinden en mijn intuïtie te volgen. Van daaruit heb ik de moed gevonden om te gaan ondernemen. Ik ga me aansluiten bij het internationale Executive Search kantoor Stanton Chase in Amsterdam waar ik kan doen waarin ik geloof: een bijdrage leveren aan een grotere diversiteit en meer vrouwen in de directie!” 

Ben je geïnspireerd geraakt door Helen’s verhaal? Ze komt graag met je in contact! Connect met haar via LinkedIn.

De ‘power of the pack’ als fundament

Femme Inspiratrice: Parisa Elah-Madadzadeh – Owner Diversity & Inclusion Center Aidyn

De Iraans-Nederlandse Parisa Elah-Madadzadeh vluchtte op jonge leeftijd met haar ouders naar Nederland. Niet alleen de reis, maar ook het opgroeien in een nieuwe cultuur en de onvoorwaardelijke inzet van haar ouders, zorgden voor een ongelooflijke drive naar een beter bestaan. Maar het creëerde ook een sterk verlangen naar een nieuwe koers: “Ik zocht en vond steun in het feminisme.”

Kun je vertellen over de reis die je als kind maakte?

Ik kom uit Iran, mijn hartland. Op mijn zevende vluchtten mijn ouders naar Nederland op zoek naar een betere toekomst voor hun dochter. Mijn moeder was toen eind twintig en mijn vader begin dertig. Samen hebben we alleen al tijdens die reis bergen overwonnen. We kwamen terecht in een asielzoekerscentrum in Haarlem en hebben daar zes jaar gewoond. In de tijd die volgde hebben we nog zes maanden in de oude Ripperda-kazerne geleefd en de resterende tijd in een kamer van vijftien vierkante meter aan de Leidsevaart.

Hoe was het om jezelf met die achtergrond te ontwikkelen?

Tegen de tijd dat ik naar de middelbare school ging, werkte mijn vader zwart als schoonmaker. Van iemand bij wie hij thuis schoonmaakte, had hij gehoord dat het Stedelijk Gymnasium in Haarlem een goede school was. En hij deed iets uitzonderlijks: buiten mijn weten om ging hij met mijn schoolrapport naar naar de schoolleiding, met als resultaat dat ik er ook onderwijs mocht volgen. En dat is niet vanzelfsprekend voor statushouders of asielzoekers. Wat hij deed was dapper in de breedste zin van het woord, en ik voel nog steeds veel liefde voor wat hij toen voor me deed. 

In het pad dat daarna volgde heb je ook veel geworsteld. Hoe kwam dat?

Na de middelbare school heb ik verschillende studies gedaan. Niet met het oog op wat ik kan en leuk vind, maar met het idee van status en zekerheid en het eren van mijn ouders. Veel Iraniërs, in Iran of in Nederland, worden arts of ingenieur. En dat was een toekomst die mijn ouders ook voor mij zagen weggelegd. Heel begrijpelijk, omdat ze zelf niet hebben gestudeerd. Maar ik wilde geen arts worden en koos uiteindelijk voor de studie Bio-Farmaceutische Wetenschappen, en na mijn bachelor voor een studie Rechten. Mijn ouders vonden dat lastig. En ikzelf bij nader inzien ook, want ik bleef met deze studies kiezen voor zekerheid en niet voor wat mijn hart me echt ingaf. Het leverde me uiteindelijke een ongelukkige periode op, maar ook een cruciale les. Ik sta sterker in m’n schoenen en weet dat ik mijn keuzes niet meer laat afhangen van de verwachtingen van anderen.

Toch gaat dat niet vanzelf om dat te kunnen doen. Er zijn genoeg mensen die dat op hun 35e nog steeds doen. Dus wat heeft jou daarbij geholpen?

Mijn moeder had ooit tegen me gezegd: “Je bent niet minder of meer dan de kinderen die hier wonen. De dingen die je in je leven gaat meemaken hebben niets te maken met jouw afkomst. Laat je dus niets aanpraten.” Ik legde echter wél de link tussen mijn afkomst en gevoelens. Alles had te maken met het feit dat ik tussen twee culturen moest opgroeien. Ik besloot op mijn drieëntwintigste om in therapie te gaan bij een interculturele therapeut. Daar leerde ik dat de twee culturen waarin ik opgroeide haaks op elkaar stonden. Waar de een uitgaat van het individuele, directe en rebellie, gaat de ander uit van de groep, het indirect communiceren en gehoorzaamheid naar ouders. Het spanningsveld hiertussen en het vinden van mijn weg daarin zorgde bij mij voor veel verwarring, maar ook voor een drive om dit deel binnen mezelf verder te onderzoeken.

En wat kwam eruit dat onderzoek? 

Ik leerde mijn emoties te begrijpen, te herkennen en een plek te geven. Ik begreep daardoor steeds beter wie ik – tussen die twee culturen in – was. Wat daarin nog wel het meest vormend is geweest, is de strijd tegen de sociale normen en waarden waarin mijn ouders zijn opgegroeid. Ze sloten niet bij mij aan en ik maakte me er als jongvolwassene steeds meer van los. Maar het ging verder dan dat. Ik wilde me losmaken van allerlei sociaal bedachte constructies, dus ook de Nederlandse. In die tijd noemden m’n vrienden me voor het eerst grappenderwijs feminist. Ik kende dat woord niet eens, maar hoe meer ik me erin verdiepte, hoe meer ik me erin herkende. Met name in de vele gezichten van onderdrukking in verschillende maatschappijen en hoe diep dat in ons systeem zit. Je kunt wel zeggen: ik zocht en vond steun in het feminisme. Maar omdat ik niet alles herkende, ging ik nadenken over de elementen die voor mij belangrijk zijn. 

In welke gedachte van het feminisme herken je je dan het meest? 

De keuzevrijheid van vrouwen. Vrouwen zouden op welk gebied dan ook voor zichzelf moeten kunnen kiezen. Een vrouw zou al haar kansen moeten kunnen zien en mogen benutten. En niets mag haar in de weg staan. Als ze de top wil bereiken, als ze een abortus wil plegen, als ze niet wil studeren. Ik denk dat alle vrouwen zich zouden moeten vrijmaken van vooraf bedachte normen en zich moeten afvragen of ze echt hun eigen normen aan het volgen zijn. Is dat niet zo? Druk dan op de resetknop en kies voor jezelf. Ik zeg niet dat het makkelijk is en voor elke vrouw mogelijk is, maar het is in elk geval mijn gedachte achter feminisme. Wel merk ik dat veel vrouwen moeite met dit beeld hebben en zich er ook niet over uitspreken. 

Wat zou je in zo’n geval dan tegen ze willen zeggen?

Mijn gevecht is misschien een andere dan de jouwe, en dat kan soms zelfs botsen, maar dat betekent niet dat je elkaar niet kunt steunen. Dus laten we dat doen.

Zou je meer met het feminisme willen doen?

Zeker! Ik wil me in gaan zetten voor de verbinding tussen vrouwen. Mijn ervaring met vrouwennetwerken, binnen en buiten bedrijven, is dat het zich focust op werk waarbij vaak de struggle achter het succes uit het oog verloren wordt. Er wordt ook niet zo snel een brug geslagen tussen de struggles van witte en gekleurde vrouwen. Ik denk dat daar ruimte is om meer contact te leggen en vooruit te komen. Wat er nu gebeurt, is namelijk een segregatie van verschillende vrouwengroepen. Terwijl er wel overeenkomsten zijn en daarin kunnen wij verbinding vinden en voelen. We kunnen op een constructieve manier vrouwen issues onderling bespreken om vervolgens op zoek te gaan naar oplossingen. Gezondheid van vrouwen bijvoorbeeld is een universele zaak. 

Hoe wil je dat doen? 

Door workshops te organiseren voor vrouwen met verschillende achtergronden. Het moet een diverse groep zijn waarbij ik aan de hand van thema’s vooral hoop veiligheid en vertrouwen te creëren, en de ruimte om kwetsbaar te zijn. Hoe mooi zou dat zijn! Als je je echt veilig en gesteund voelt om je ervaringen te delen – bijvoorbeeld over seksisme – waarbij jouw ervaring niet door een andere vrouw wordt afgedaan als “zeuren”.

Het is niet per se mijn doel om allemaal als gelijkgestemden samen te komen. We hoeven het niet altijd eens te zijn met elkaar. Wat ik vooral wil bewerkstelligen is het onderlinge begrip. En juist hier komt mijn achtergrond goed tot z’n recht. Hier kan en wil ik een leiderschapsrol nemen. Ik weet namelijk als geen ander hoe ik een brug kan vormen. En veel belangrijker; ik weet ook door de worstelingen uit mijn verleden, dat verandering niet over één nacht ijs gaat. Het vergt een lange adem, verzet en toewijding. Misschien klinkt dat allemaal utopisch, maar ik geloof hier echt in!  

Dat is niet utopisch, dat is sisterhood! Ik zie de kracht ervan terugkomen in mijn eigen community van vrouwen die hebben deelgenomen aan The Women’s Leadership Program. Eerst luisteren en elkaar begrijpen, elkaar zien. 

Daarop voortbordurend: een eigenschap die als vrouwelijk wordt beschouwd is samenwerking. Als leider zou ik dus ook vrouwelijke communities willen waarin we gebruik maken van die eigenschap. Wanneer een vrouw haar kop boven het maaiveld steekt zegt de rest van de groep “ga!” Ze steunen haar omdat ze weten wát er voorafging aan het behalen van haar succes en voelen verbinding daarin. Dat creëert een gevoel van belonging  waardoor mensen ook gelukkiger zijn. Die vrouw voelt zich gesterkt door de steun, maakt onderdeel uit van een geheel. 

Succes wordt dan anders vormgegeven, het bestaat uit de kleinere dingen die je hebben geholpen ‘de top’ te bereiken. Als vrouwen the power of the pack erkennen en deze vorm van leiderschap durven te nemen, start de bouw van een nieuw en krachtig fundament. Vrouwen hebben de gave een ander in hun kracht te zetten. Potentie te zien en te voeden en vertrouwen te geven. Wat als we deze gave eens aan elkaar gaan besteden? Wij elkaar in onze kracht gaan zetten. Dán wordt een krachtige vrouw genormaliseerd – het is niet langer een uitzondering.

Als je zo praat over vrouwen in hun kracht zetten, dan moet ik toch ook denken aan wat je moeder tegen je had gezegd; dat afkomst er niet toe doet. Ik kan me voorstellen dat jij wel op een gegeven moment die link legde dat het er wél toe doet, maar in essentie resoneert die boodschap wel heel erg in de missie die er nu voor je ligt. 

Mijn proces brengt mijn moeder en mij dicht bij elkaar. Nog steeds. Toen haar laatst vertelde over deze transitie en naar het vormen van mijn droombaan, deelde ik met haar hier ook mijn onzekerheid over. Mijn moeder gaf me een peptalk waarin ik haar niet herkende. Op haar werk had ze een cursus weerbaarheid gehad en geleerd dat je je doelen moest visualiseren. Daar zat ze dan: “Je moet je doelen visualiseren en je moet de hele tijd tegen jezelf zeggen en er in geloven dat je daar komt. Dan kom je er ook. Als iets niet lukt, dan was het niet voorbestemd. In het Arabisch heet dat ‘het is niet makhtub’ ofwel ‘het was niet geschreven’. Maar ze zei ook: “Je moet nooit je droom opgeven.” Dit is een kant van mijn moeder die altijd wel in haar aanwezig was maar nooit zichtbaar is geweest. Zo mooi en krachtig! En ja, eigenlijk klopt dat wel, het is exact die steun en zichtbare kracht in vrouwen waar ik me voor wil blijven inzetten. Dit is waar mijn verlangen om draait; vrouwen dichter bij elkaar brengen.

Ben je geïnspireerd geraakt door Parisa’s verhaal? En wil je meer weten over haar, haar ervaringen of inzet voor vrouwencommunities? Laat dan hieronder een reactie achter of kom in contact met haar via LinkedIn.

“Strength and mildness can go hand in hand.”

Femme Inspiratrice: Suzanne van Nieuwenhuijzen – General Counsel Stedin Group

Strength and mildness can go hand in hand, as Suzanne van Nieuwenhuijzen discovered during her Journey to Wholeness. This insight affects all aspects of her life.

What did you hope to find during the Journey to Wholeness? “Growing up as a child, there always was a real focus on masculine characteristics. To give a few examples, I am straightforward, a hard worker, and determined. And these traits have made my life successful in many ways. Even so, I started to think more about who I am when my two daughters became teenagers. What did I want to pass on to them as a woman? How can I stay connected with them? Especially the latter proved to be an issue for me. I felt a longing to connect with people from the heart.” 

What is the most important thing that you’ve learned? “I learned that my masculine and feminine sides truly can go hand in hand. Not only do I know that now, but I can also feel it. Over the years, I started to resent my masculine character traits, the ones I grew up with. On the other hand, I considered the feminine side as woolly and soft. I thought that I had to choose, but that didn’t feel right either. Now I know that it is not a matter of either-or, but of and-and. You can be powerful or strong and mild at the same time.”

How do you notice this change in your daily life? “I believe that it has made me more complete as a human being. It affects everything in my life, within my family as well as in my job. But it also is something that I have to keep working on. Sometimes, when I’m busy at work, I notice that I tend to revert back to my old mode. When that happens, I now know that I have to press the pause button on myself and I also know how I can return to my core, and to move on from there. It gives me a sense of peace and calmness.”

How do you manage to go back to that core? “By creating these moments consciously, and by surrounding myself with people who inspire me. Even the other day, for example, I went to a Female Impact dinner, on my own, where many inspiring women told their stories. At first, I felt totally out of my comfort zone but, ultimately, it gives me a huge amount of positive energy. I also read a lot. I recently finished the book ‘Vrijgevochten’ [Liberated] by Mirjam de Blécourt. And via F-EMPOWER, the women’s network at Stedin, I brought together women working for our company and we talked about our personal leadership within Stedin. In particular, we discussed how we can demonstrate our own leadership skills within our company. Together with Carla, I organized a workshop that had the women leave the room excited and ready to act. That gives me energy as well! The fact that we can achieve so much more together. 

The program also taught us methods on how to stay present to what happens and in-tune with our own feelings and intuition. For example, through meditation and Embodiment practices. And in September, I’ll join Carla on her retreat to Ibiza; I went last year also, and it was an amazing experience!” 

How do these insights help you in your job as general counsel and company secretary at Stedin? “As general counsel, I’m responsible for legal affairs, compliance, and privacy. As company secretary, I support and counsel the Executive Board and the Supervisory Board when they need to make decisions. I manage a department, but I also try to make the decision-making process run smoothly, So I’m not just busy organizing the agenda and minutes, but I’m also an acknowledged contradictor and a ‘board whisperer’. I keep an eye on the company staying on course and whether decisions are in line with prior decisions or with the path we want to take. When I stay close to my core, desires, and feelings, I notice that I can have a bigger impact. That I find it easier to calmly sit at the boardroom table and say what, in my opinion, ‘must be said’. My added value grows.”

“During Carla’s program, I heard a quote that has always stuck in my mind. It epitomizes exactly what the word ‘wholeness’ means to me. The quote is: ‘Lead with a calm and clear mind, warm-heartedly and on fire’. That is what I pursue in everything I do. Peace and calmness in my mind, a heart that can open up, and a body that’s grounded, present and connected to her intuition and charisma. And this is what I want for everyone because if you feel and experience these things deep within yourself, you are the best version of yourself.”   

This is how you radiate authentic power

Women, don’t copy the silverback, discover your own power instead!

To create an authentic strong and powerful appearance, there is no need to act like a silverback gorilla. The key lies in embracing both your masculine and feminine strengths. 

For thousands of years, there was no room for women in leadership roles. It hasn’t been that long since the first woman was appointed chief editor or the first female chairperson of a listed company. We are actually just now seeing the first generation of female leaders. The masculine leadership model, however, is still the norm. 

Rise above the masculine leadership model

Women have to work within a world and context where masculine characteristics such as ambition, targets, control and competitiveness are hugely appreciated, and even overrated. As a consequence, women feel that they have to adapt. Feminine qualities such as empathy, purpose-driven, trust, emotional intelligence, and the ability to connect people are not recognised and even suppressed.

You can only try to escape this ingrained dynamic when you become aware of this. Not by trying to act like the next silverback gorilla or simply copying male colleagues, but rather by reflecting on who you are, what kind of leader you desire to be and the kind of impact you aspire. It means stepping away from simply copying the masculine leadership model and start developing your own personal leadership signature. 

The body language of a leader

The volume at which you speak, the look in your eyes, the posture you assume at the conference table; it all comes from your body. When you don’t feel confident within your own body, you will never be able to reach your inner strength. It’s time to realize that sexism, #metoo and body shaming result in having a difficult relationship with our own body. While a healthy, loving relation with your body is essential for authentic leadership. When you learn to feel grounded within your body, this will impact on how others perceive you. Your voice will be naturally strong, rooted in your primal force. Your eyes will be clear and fiery. Your posture will radiate strength, without having to do the ‘power pose’. Or some other trick others are trying to teach you about ‘the body language of a leader’ and which will only fuel the imposter syndrome and a feeling of inadequacy. While instead you have a natural strength that is huge! 

What do you aspire?

You empower yourself when you are convinced of the value of your input. Think about what you want: what type of leader do you want to be, to yourself and to others? What will be your legacy? What matters to you? The answers to those questions shape your aspirations. Aspirations, or even desires, that match the core of who you are. Ambition is an empty shell when it is not fueled with desire. Stop focusing all your efforts on pleasing the boss, and waisting your intelligence and talents solely on other people’s goals. Start focusing on what matters to you. Which targets matter to you? What is it you aspire to achieve?! Answering these questions is how you develop inner authority. And no silverback gorilla tactics will ever be going to beat that

A powerful appearance

A strong appearance is created by this ultimate collaboration of mind, body, and soul. Because you  embraced your masculine ánd feminine qualities and developed your own personal leadership style; because you know exactly what you stand for and what it is you aspire to lead; because you are not afraid to use your entire body when you stand up for your vision, for your ideals and for the legacy you want to leave behind.

Do you sometimes feel that you have to act as a silverback gorilla to appear strong? That you have to suppress your feminine energy to radiate power? Where does this feeling come from? What might need to be reframed inside yourself so you can start accessing and radiating your natural strength? Let me know via carla@carlaclarissa.com 

Who is this ‘strong leader’ of the yellow vests?

It touches all of us, the personal stories behind the yellow vests. This is not about the agitators who are using this opportunity for destruction, theft and violence. This is about the ordinary people from outside the city. It’s about mothers and fathers who, despite working two jobs and a full working week are still not able to climb above the poverty line. It’s about stories of women prepared to die on those roundabouts because they’re confronted with the poverty in their children’s and grandchildren’s live and can’t think of a way out.

It’s about stories of people who work extremely hard without any prospect of a better future.

This weekend, it wasn’t the thousands of yellow vests that caught public attention, but five women. These were five activists dressed as Marianne, the national symbol of the French Republic. These women marched bare-breasted on the street in a silent protest yet saying all that needed to be said without uttering a word. 

  • Where is the nurture, the care for those who cannot manage on their own? 
  • Who takes responsibility for those who need this help? 
  • Who creates the social security necessary in the capitalist system?

The exposed breasts of the ‘French Mariannes’ is a reference to the deep feminine nature that uses her power to provide care and nurture to those who cannot do this themselves.

The article ‘Foster globalisation, but learn from the past’ from the Dutch publication the NRC Handelsblad of this weekend states how practically everyone all over the world benefits from market forces. Practically everyone: but there are those who lose out. 

Where is it going wrong?

The general sense of powerlessness, dissatisfaction and hopelessness among many the ‘non-urban population’ has been made visible by the ‘yellow vest’. This vest, designed for visibility in dangerous situations, tells exactly what these people wish to make very clear: see me, because there’s a threat of danger. They are not sharing in the benefits of the new Golden Age created within the international knowledge-intensive sectors: 

  • They are not educated or trained to participate in the tech economy; 
  • as recipients of an intermediate vocational education, it is hard for them to access innovations and innovative subsidies;
  • they have had to leave their permanent jobs for successive (and sometimes daily) temporary contracts;   
  • Have seen their incomes fall in real terms for many years.

Where exactly is it going wrong? In my view, the imbalance is at the top. It’s politicians who polarise instead of bringing people together. It’s executives who exploit and take advantage of human capital instead of balancing their capital returns with welfare and social security for those people who have been entrusted to their leadership. 

The imbalance at the top is not working. What is wrong, is a lack of feminine values in leaders, in leadership and in policy. 

The natural midpoint within the leader

Societies in which the difference between the haves and the have-nots is increasing or in any case becoming more visible have led to the global rise of right or left-wing extremism, and mainly authoritarian leaders. 

Both the left and the right are also calling for a strong leader. The danger is that this will end up being an authoritarian leader, or a dictator. I have different advice for this: choose a leader with strong balance.

Choose a leader with the personal capacity to connect (with) people, to listen, and to truly see people. Choose a leader who will allow all stakeholders to share in this Golden Age that has dawned. 

Leading a society into balance ultimately requires leaders who have found that balance within themselves, who have developed both their masculine as well as feminine qualities.

Carla clarissa

The feminine force of making connections, showing empathy and sharing are now more vital than ever. 

This force has inspired managers to take responsibility for the impact of their business on people’s lives. It motivates people to simply pay taxes in the country in which they are active. It goes without saying that a balanced leader should not only use labour and capital, but also invest in it proportionally. This cyclical way of thinking, in which you are responsible for what you consume and use, is deeply rooted in the feminine mindset.

With Carla Clarissa, I focus on developing this feminine power in leaders. We start with women with the talent and ambition to grow into a role in top management. Balanced feminine (and masculine) leaders are highly capable of bringing about connections, project themselves into roles, thinking in terms of the big picture and making good decisions. They form the natural midpoint in our society. They build bridges between technological growth and investment in education and training for the employees they lead.  


Are you a bimbo? A bitch? Or one of the boys?

Written by guest blogger Marit van Gijtenbeek from tribecalledrest.com. 

Let me tell you a personal story.

About why I started tribecalledrest.com and about the process I’ve been through to get here. Four years ago, I started working in the financial sector. I loved my colleagues and I loved my job. But I was also young and insecure, being only 24. After a year, my former manager told me something that stuck with me for a long time. He pulled me aside one day and said: “Look. You’re a sweet-looking girl. But the goodwill you’re receiving will diminish after some point. So you have to work on your image. Will you always be regarded as that sweet blond thing? Or will they remember something else?”

The three categories

By ‘they’ he meant the upper management which almost exclusively consisted out of males. However, I can see the logic in his advice. Even now. Why? Because I believe that most young women, at the beginning of their careers, are offered three choices to position themselves:

Are you the bimbo? The bitch? Or one of the boys?

I chose the latter. I quite liked it for some years. It was working for me. But colleagues and even some of my friends noticed that I toughened up. I grew more distant and business-like. I myself however, still had the feeling I had to prove (or excuse) myself every day for working there. I noticed that, when in a meeting with men only, I felt I had no room to speak up. To make a point. I did however, but I usually would say: “I would like to add a few details.” Seriously woman, how small can you make yourself with words! After that, I changed my vocabulary a bit, but the feeling remained.

A different view on things

About a year ago, something happened that completely changed my view on things. I had an accident and was diagnosed with a concussion. The only way to recover from a concussion is to have ab-so-lute rest. So no reading, no Netflix, no visitors. I couldn’t even do the groceries. My brain couldn’t process such a simple task. For someone who always trusted on her brain, it was a very difficult period. But during my recovery, in the safe environment of my home, something happened.

I could not reach my brain, but I could reach my heart.

I noticed I softened. I became nicer. After a while, I started missing my job. But I did not miss the feeling of managing a nice project. Instead, I missed my colleagues. I missed their jokes in the morning. I missed building up relationships with people you work with. I missed human interaction.

How ‘Tribe Called Rest’ came to be

With a new sense of what I found important in working together, I got back to the office. I felt that I knew what I deemed important, but I couldn’t appreciate my ideas just yet. And that’s where Carla Clarissa  helped enormously. She taught me about a woman’s worth and how to connect with my femininity. I learned that the company I was working for had a dominant masculine culture. Which isn’t bad, but in my opinion it needs to be counterbalanced by feminine values. If not, women and men alike, start to feel disconnected from the company’s goals. Start to behave in ways that do not feel natural. Start to feel unappreciated. Start to feel exhausted…

A Tribe Called Rest

In my search for finding different ways of working together and with my new insights, I started A Tribe Called Rest. Because I believe there is wisdom to be found in the way communities in different cultures organize themselves. Because I think that a common, collective goal, might provide a starting point for a new model of how to cooperate. Because I hope that these collectives have a set of shared values, both masculine and feminine, that might be the answer to why people feel connected to the community.

Eventually my personal goal is to feel that, when I start a new job somewhere, I can be the bitch. Or one of the boys. Or a bimbo. Because I choose that role for that moment. And it doesn’t define me, because I am so much more… I am a woman.

Originally published at tribecalledrest.com/bimbo-bitch-one-boys/.

Time to challenge yourself: what is it you want from life?

Conscious women also make conscious leaders!

Highly educated, qualified women hesitate to take on executive management roles. How can this be? It’s manifested when a suitable role is announced; women do not clearly sign up to apply, do not visibly come forward. For many board members and HR officials it is not even clear if this highly qualified woman has that kind of ambition at all!

Do we, intelligent, hard-working, talented career women, still secretly suffer from the Cinderella syndrome? Are we all waiting en masse for the fairy godmother to stop by and send us to the ball? Have we internalised biased opinions on how a career is supposed to turn out? That if we work hard enough, and achieve good results, they will indeed come knocking on our door? Or do the opportunities that occur simply not suit us? Are we still too busy with building our dream house, with our beautiful children, with that great guy, with caring for our parents? Might next year suit us just a little bit better? All of the above is true. But their is one reason that to me strikes out the most: we hesitate because we don’t know what we want from life, from our jobs and from our leadership roles.

Raise your consciousness. Reflect on your leadership purpose.

Okay, so powerful women do occasionally hesitate. Nothing wrong with that, basically. As long as you don’t confuse hesitation with insecurity or unwillingness! I really believe that all too often, we think that we are insecure, or we let others talk us into thinking this. Bullshit. We are simply not aware of what we really want from life. We don’t take enough time to reflect! 

Once in so many years you enter a new phase of your life. This doesn’t always have to do with external changes like the arrival of children. A new phase can also be marked by an inner urge for personal growth. Use this new phase of your life to grow your leadership!

Ask yourself questions such as ‘what’s my leadership purpose?’, ‘how do I want to live my life?’ and ‘what do I want to mean to other people?’ Recognise certain things you’re longing for, in relation to your career, what you want as a mother, as a partner, and all other roles from which you derive happiness.

Distinguish between your own desires and those that have been instilled in you.

I long to make a social impact, for example. Everything I do fits with my purpose of guiding women leaders to wholeness. This is my contribution to a more balanced and enriched business world and society. This is what I love to do.

Also on the weekends, when I choose to. Because I know WHY I am doing this for. Regarding motherhood, I really needed to take stock in order to figure out what kind of a mother I desire to be for my children. Not ruled by society’s standards, but by my own. Being a daily taxi service to and from school was not part of this at all. But playing tennis together, bedtime rituals, and stimulating my children’s personal development was a major part of it. And I know I will have to rethink this again when either my children or I enter a new phase.

Think about who you want to be, what you want to signify, and what would be a meaningful life for YOU.

Ingrid Kersten, Managing Director of Accenture, calls this having an inner compass. She says: “I think that all of us still regularly struggle with the balance between work, friends, family and time for yourself. And that is clearly not only a simple question of organising your time or giving priority to a particular objective. I know of myself that I am ‘on’ at work, for example, I don’t do it by halves and I enjoy it. But outside of this, I also want to give meaning to my other roles. I want to know myself well, and know my purpose, but also simply know what makes me happy and what devours my energy. Particular being okay with this has been the key for me to use my inner compass successfully. It enables me to set boundaries and make decisions that contribute to what I feel is important, but also how I take on the journey and who I want to be.”

My advise to board members and HR officials when stimulating women’s careers.

I advise board members and HR officials to challenge their highly qualified women employees to contemplate themselves and their personal leadership skills, so that they can take on their next leadership role from a place of greater awareness. Conscious women who know what they want also make conscious leaders!

How to develop from being ‘one of the guys’ to your personal leadership signature.

It’s okay not to be sure right away. It’s perfectly normal to hesitate and to express this. This is not a sign of insecurity, it’s actually a sign of personal strength. It is also an invitation to get to know yourself better. In particular who you are as a woman! In my line of work, I often see that career women in our patriarchal society* frequently experience that feminine qualities are not permitted. Qualities such as presence, giving meaning to something, reflection, empathy. In the earlier part of our careers we learn to suppress our femininity and become ‘one of the guys’.

Anja Vijselaar, Director of Petersburg Consultants: “I received the ultimate compliment from one of the board members, namely that our collaboration was great because I had the same competences as all my male colleagues. With the pleasant incidental circumstance that I looked like a woman. That was actually the first time I thought ‘hmm, there’s something up with that.” 

We are often completely unaware about how we let ourselves be ‘masculinised’. But at what price? If you ignore your femininity and are unaware of your feminine power, this will lead to a sense of imbalance in your life. And you continue walking around with a chronic bellyache, the feeling of never being enough, fearing a burn-out. You might decide taking a ‘step back’, to find out this doesn’t make you happy either. And before you know it you’re stuck, and you have the idea you’re just going round and round in never-ending circles. Hesitating every step on the way. This doesn’t simply go away as time passes. You need a pro-active approach on restoring your own balance. Starting with raising your awareness.

Ignoring our femininity leads to a deep, unconscious imbalance.

How to lead in balance with greater character and more wisdom.

1. Balance your masculine and feminine strengths first

Start with increasing awareness about yourself. Balance in masculine and feminine strengths is an important quality for senior and executive roles. Motivate yourself to develop such an integrated leadership style. This will enable you to lead your business with greater character, better balance and greater wisdom.

2. Make conscious career decisions

This enriched level of awareness will also help you make conscious decisions about your career. No longer just using the opportunities that come along, but creating opportunities for yourself and thus taking matters into your own hands.

3. Develop your own leadership signature

The women I work with in The Women’s Leadership Program are already well aware of how their careers challenge them to grow internally. They no longer wish to copy the masculine leadership model unquestioningly. They long to develop their own, unique leadership signature. These female leaders are ready for what I call a “Journey to Wholeness”. Wholeness is a way of experiencing yourself and your life. In this process it’s crucial to get to know yourself better as a woman, knowing what you want from life and developing balance in your masculine and feminine strengths. It’s a journey that will bring you closer to yourself. A journey that frequently starts with ‘I just don’t know …’.

* The patriarchal society is a society in which men exert power in all areas of politics, economics and religion. 

 

Did you value my post? I’d love to hear from you!

  • To read more, follow or connect with me on LinkedIn.

How women leaders move beyond #metoo

I grew up in the 80’s and 90’s with Madonna, Melissa Etheridge and Salt-n-Pepa singing ‘Let’s talk about sex’. Movies like ‘Working Girl’, ‘Erin Brockovich and ‘Thelma & Louise’ showed me strong women who regained personal power and stood up for injustice. I had parents who loved me and believed in me, a big brother who protected and guided me, a mother and grandmother who raised me with a sense of self-love and appreciation for being a woman. I felt honored for who I was, I felt respected and I felt inspired to do great things.

In my early twenties, something slowly changed inside of me. It felt like ’something’ had gotten under my skin, though I couldn’t pinpoint exactly what that was at the time. Instead of gaining self-confidence as I grew older and started my career, that ‘something’ was slowly yet forcefully eating away at my self-esteem. To make up for that undeniable sense of lacking some sort of ‘worth’, I studied harder, worked harder and fought harder.

Misogyny is basically a deeply rooted lack of respect for women

The last couple of weeks we have found a common phrase which captures the ‘something’ that grows under a woman’s skin and eats away at her sense of self-esteem, self-worth and the ability to feel safe in her own body. We have come to learn to call it #metoo.

In these last weeks many women – and men – stood up to denounce sexual assault and harassment, invited by actress Alyssa Milano to do so. She encouraged women to write #metoo on Twitter to demonstrate the widespread nature of misogynistic behavior. Misogyny is the hatred of, contempt for, or prejudice against women or girls. Misogyny (ref Wikipedia) in our society is manifested in numerous ways, including social exclusion, sex discrimination, hostility, androcentrism (being centered on males or masculine values), patriarchy, male privilege, belittling of women, violence against women, and sexual objectification.

The publication of millions of people that came forward and stood up is both confronting and heartwarming. Heartwarming because the public sharing opens the door to support, empathy and the joint processing of deeply buried grief. Confronting because the widespread and repetitious misbehavior of certain individuals questions why they were allowed to get by for so long. It makes almost everyone in our modern society a bystander.

75% of women in management have been sexually harassed

For me and I believe almost all other women, the extent of this behavior is no surprise. The data* I share in The Women’s Leadership Program show that in Europe 55% of women have experienced sexual harassment since the age of 15 (data based on an EU-wide survey done on request of the Council of Europe). 75% of women in qualified professions or top management jobs have been sexually harassed. 32% of all victims in the EU said the perpetrator was a boss, colleague or customer. After every woman’s circle that I have been in so far, we could have filled a few Twitter pages with real life experiences of misogynistic behavior.

Do you know what it does to a woman’s self-esteem, her radiance and her charisma when she has experienced sexism, assault and/or general disrespect for who she is? 

A loss of self-confidence, a growing insecurity and feelings of vulnerability, anxiety and depression are the psychological consequences women living in patriarchal societies and patriarchal business cultures have to deal with. Cultures that subtly yet consistently signal to women that both their minds as well as their bodies are worth less than that of a man. It takes consciousness to look beyond the signals. It takes courage to stand up and voice your own truth. And it takes self-worth to inspire the people around you to transform. In other words, it takes leadership to change a dominant culture.

4 Practices that support women leaders in moving beyond #metoo

In the rest of this blog I would like to share with you a few of my experiences about how we, both women and men, could move beyond #metoo and lead our businesses towards a culture of mutual respect and inclusion.

1. Invest in women’s leadership development

Global Human Capital Trends 2016 by Deloitte states that of all respondents, nearly 50% report that little to no investments are being made in specifically developing women leaders. Even though personal leadership is developed differently in women than it is in men. First of all because a woman’s and a man’s psyche operates differently. They have different inner forces driving their behavior. In a patriarchal society and business culture it’s the male psyche that is dominant. Women need to learn about their own inner forces if they want to understand themselves and effectively use these forces. Secondly, as we’re all starting to see, the forces in our society act out differently on women than on men. A woman needs to become conscious about the external pressure that is put on her, so she can consciously make decisions. Thirdly, charisma is developed differently. Charisma is like an energy source that we carry with us in our bodies. It’s connected to our life-force. Developed through a grounded sense of self-love, self-esteem and finding joy and safety in one’s own body. Without a healthy, loving relationship with our bodies we experience difficulties connecting to our life-force, intuition and charisma.

2. Establishing women’s circles

Women only open-up, and share experiences with misogyny in the warmth and support of other women. It is no surprise that Alyssa Milano called on other women to come forward, and when a few brave women followed suit, millions of others dared to follow. Centuries of misogynist behavior, also deeply rooted in our business culture, have taught women to hide and bury these experiences in order to fit in. It takes a lot of security, warmth and support for women to open up. It takes what I call ‘Sisterhood’: women standing up for other women. If the statistics are right, there are hundreds of millions of women who still haven’t spoken up! In order for all of them to feel seen and heard, I believe women need to stand together and start sharing in small groups that I call women’s circles. There are great books about the importance of women’s circles for more inspiration like The Millionth Circle by Jean Shined Bolen. When a critical number of people, referred to as the millionth circle, change how they think and behave, a new Era will begin. Part of Carla Clarissa’s Women’s Leadership Program is that the participants form an intimate women’s circle both during the program and afterwards in the wider alumni community.

3. Creating diamonds

Some of the individual experiences that women have encountered need the support of professional therapists. However, in many cases women can find the strength in themselves to overcome emotional distress and anxieties despite the fact that these experiences have for many years deeply impacted the behavior, development and self-esteem of women. In my program I teach women how to create ‘diamonds’ out of their experiences so they connect to their inner strength and wisdom. Sharing personal experiences in the intimacy of the women’s circle, letting go of the fear, pain, anger and frustration. Choosing not to be a victim but instead understanding how specific experiences turn you into a wiser woman and grow your personal leadership, is what makes me deeply grateful to do this work. Every time I am taken by the power and positive energy for our society that women possess and demonstrate when they put their mind to something and dare to stand up for it.

4. Show you feminine side

Misogyny is basically a deeply rooted lack of respect for women. A universal wisdom is that you should treat others in the way that you would like to be treated yourself. In our predominantly patriarchal societies, men and women are not always treated equally, with the same respect. Mothers who have experienced disrespectful behavior teach their daughters how to survive. Boys learn disrespectful behavior from their role models. Awareness that this is what’s happening and that we, men and women, are both proponents and witnesses of misogyny in our society can be the start to taking another look at behavior, examples and incidents. I believe that deep within us all we know when we are not treating others with respect or when we see that happening around us.

If we don’t dismiss these signals, and we allow the feminine side in ourselves to develop and speak up, we all become more balanced, inside and outside.

This would lead to a gradual disappearance of misogyny from this planet, which is what should happen. At Carla Clarissa I teach women business leaders how to develop and value their feminine side, so they become more balanced and powerful as leaders. I look forward to working with both women and men to do so as well.

* Data I share on misogynistic behavior:

Women still make 79 cents on the dollar that men make. Or actually I have to say ‘white women’. Because black women only make 67 cents to every dollar made by a white man. Independent of education, occupation or working hours. (source: Economic Policy Institute)

Out of 109 heads of state in the world, only 9 are women. Most of the world’s nations have never had a female leader. (source: Pew Research Center)

Only 7% of the top-grossing Hollywood movies were directed by women. (source: Center for Study of Women in TV and Film)

1 out of 3 women worldwide have been sexually, physically or emotionally abused. (source: Council of Europe)

Every year, 15 million girl brides are married before the age of 18. More than 1 in 3 – or some 250 million girls – were married before the age of 15. As we speak 700 million women living on this planet were married as children. Child marriage means stopping education, vocation and usually the right to make own life choices. (source: UNICEF)

4.5 million women and girls are being sexually exploited and are forced to work as sex workers. (source: International Labour Organization)

More than 200 million girls and women alive today have been subjected to genital mutilation, in 30 countries in Africa, the Middle East and Asia. (source: World Health Organization)

Scroll To Top